Początki Mindfulnessu

Mindfulness, choć spopularyzowany stosunkowo niedawno, jest koncepcją wywodzącą się z buddyzmu i praktyk medytacyjnych, które sięgają czasów starożytnych. Cofnijmy się więc nieco w czasie do roku około 560 p.n.e. Na południu obecnego Nepalu urodził się wtedy Siddharta Guatama Siakjamuni, dzisiaj znany jako Budda (sanskr. przebudzony, oświecony). Gautama był jedynym spadkobiercą tronu rodu Siakja. Rodzice pokładali w nim wielkie nadzieje przygotowując go do roli władcy i zapewniając wszechstronne wykształcenie. W licznych źródłach czytamy, że już od najmłodszych lat Gautama wyróżniał się inteligencją, wrażliwością, odwagą i siłą. Dorastał w luksusie i cieszył się życiem. Przez lata skutecznie dbano o to, aby młody książę nie doświadczał w życiu nieprzyjemności. Przekazy historyczne mówią o tym, że gdy Gautama opuścił pałac, w ciągu trzech kolejnych dni zobaczył pogrążonego w bólu, cierpiącego chorego, uginającego się pod brzemieniem wieku starca oraz zmarłego. Zrozumiał, że wszystko to, czego do tej pory doświadczył miało przemijającą naturę, a tym samym było źródłem cierpienia (Dukha). Czwartego dnia zobaczył medytującego mężczyznę i uznał, że ten trafił na ślad czegoś nieprzemijającego. Gautama postanowił opuścić bramy pałacu i wyruszyć w poszukiwaniu odpowiedzi na nurtujące go pytanie, a mianowicie: jak uniknąć cierpienia w życiu?

W poszukiwaniu prawdy

Ówczesne Indie wkraczały w epokę żelaza przeżywając gwałtowny rozwój materialny i duchowy. Rozbudowie miast i powiększaniu dobrobytu towarzyszył rozwój nauki i sztuki. Powstawały nowe uniwersytety, a co za tym idzie wzrastał poziom wykształcenia społeczeństwa. Pojawili się liczni filozofowie, którzy siłą rzeczy zaczęli kwestionować dotychczasowe prawdy i rozpoczęli duchowe poszukiwania. Można więc śmiało napisać, że nasz Gautama urodził się w odpowiednim miejscu i w odpowiednim czasie do podjęcia własnych poszukiwań. Zaczął pobierać nauki u kolejnych mistrzów. Jednak, choć od każdego z nich uczył się czegoś nowego, to żadna z proponowanych metod nie wyprowadzała go poza ograniczone, przemijające doświadczenia. 

Przyłączył się więc do grupy 5 ascetów, podobnie jak on poszukujących prawdy i wyrzekających się życia w obowiązującym wtedy systemie kastowym. Gautama uznał, że skoro doświadczanie przyjemności zmysłowych nie przybliżyło go ku prawdzie, powinien się ich wyrzec. Niestety asceza osłabiła nie tylko jego ciało, ale też umysł i w dalszym ciągu nie przybliżyła go do prawdy, której poszukiwał. To wydarzenie było jednak kolejnym punktem zwrotnym w jego poszukiwaniach. Mógł porzucić skrajność w postaci całkowitego wyrzeczenia, tak jak niegdyś porzucił życie wypełnione przyjemnościami.

Gautama podjął ostatnią próbę i po odzyskaniu sił usiadł pod drzewem figowca, słynnym bodhi i poprzysiągł sobie, że nie ruszy się z miejsca dopóki nie urzeczywistni wglądu wykraczającego poza cierpienia utraty, choroby, starości i śmierci. Zgodnie z historycznymi przekazami, kolejnych sześć dni i nocy spędził pogrążony w głębokiej medytacji, a siódmego dnia w dniu majowego przesilenia i swoich 35 urodzin doświadczył oświecenia stając się znanym dzisiaj na całym świecie Buddą. Przeszłość, teraźniejszość i przyszłość stopiły się w jego doświadczeniu w jeden ponadczasowy, promieniujący, nieograniczony stan radości. Budda wiedział wszystko każdą cząstką ciała i był wszystkim. Czym było to magiczne oświecenie?